3 okręty podwodne A26 dla Polski. Podpisano kontrakt w ramach programu Orka
W Gdyni podpisano kluczową umowę dla Marynarki Wojennej
W Gdyni odbyły się polsko-szwedzkie konsultacje międzyrządowe, podczas których sfinalizowano jeden z najważniejszych projektów modernizacyjnych polskich sił morskich. Najważniejszym rezultatem spotkania było podpisanie umowy na zakup trzech okrętów podwodnych A26 dla Marynarki Wojennej RP. Zakup zostanie zrealizowany w ramach programu „Orka”, który od lat pozostawał jednym z najważniejszych, ale nierozstrzygniętych projektów obronnych. Decyzja zapadła w trybie międzyrządowym, a dokumenty podpisano podczas oficjalnych konsultacji przedstawicieli obu państw.
Premier Donald Tusk poinformował, że w symbolicznym dla Marynarki Wojennej miejscu zakończono kolejny etap współpracy Polski i Szwecji. Podkreślił, że poza umową dotyczącą okrętów podpisano także wiele innych dokumentów. Według szefa rządu oznacza to wejście relacji polsko-szwedzkich w nowy etap strategicznego partnerstwa. Spotkanie w Gdyni miało więc jednocześnie wymiar wojskowy, polityczny i przemysłowy.
„Bardzo się cieszę, że w tym symbolicznym miejscu finalizujemy kolejny etap naszej przyjacielskiej współpracy ze Szwecją. Podpisaliśmy dzisiaj wiele umów, w tym tę o zakupie 3 okrętów podwodnych dla Marynarki Wojennej RP”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
„Włożyliśmy bardzo dużo wysiłku i starań, aby faktem stało się nie tylko podpisanie wielu dzisiaj dokumentów, w tym tej znaczącej umowy o programie „Orka” i zakupie łodzi podwodnych, ale także wielu innych dziedzinach”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Rząd określił tę umowę jako najważniejszy kontrakt w historii polskiej Marynarki Wojennej. Znaczenie tej decyzji wynika zarówno ze skali przedsięwzięcia, jak i z faktu, że program „Orka” przez 30 lat nie doczekał się finału. Teraz po raz pierwszy przeszedł z etapu planów do podpisanej umowy. Dla Marynarki Wojennej oznacza to rozpoczęcie procesu pozyskania nowoczesnych jednostek podwodnych, które mają wzmocnić zdolności Polski na Bałtyku.
„Pokolenia marynarzy czekały na ten dzień. Program „Orka” przez 30 lat nie mógł znaleźć swojego finału. Udało się to dopiero rządowi Premiera Donalda Tuska”
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
- Polska kupi 3 okręty podwodne A26 dla Marynarki Wojennej RP.
- Umowę podpisano w Gdyni podczas polsko-szwedzkich konsultacji międzyrządowych.
- Zakup realizowany jest w ramach programu „Orka”.
- Program „Orka” przez 30 lat nie doczekał się finału.
- Premier Szwecji wskazał skalę przedsięwzięcia na 50 miliardów szwedzkich koron.
- Konsultacje odbyły się w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego podpisanego w Harpsund w listopadzie 2024 roku.
Decyzja międzyrządowa otwiera współpracę przemysłową Polski i Szwecji
Podpisany kontrakt nie został przedstawiony wyłącznie jako zakup uzbrojenia. Strona polska i szwedzka zapowiedziały, że program „Orka” ma być początkiem długofalowej współpracy przemysłowej. Chodzi o relacje, które obejmują nie tylko dostawy sprzętu, ale też rozwój zdolności produkcyjnych i technologicznych. Rząd wskazał, że wzmacnianie polskiego przemysłu obronnego pozostaje jednym z priorytetów, a współpraca ze Szwecją ma stać się kolejnym impulsem dla krajowych zakładów i kompetencji.
Premier Donald Tusk zaznaczył, że plan nie kończy się na jednym kontrakcie. Według niego projekt „Orka” ma być etapem szerszej współpracy, a nie jej zamknięciem. Z kolei premier Szwecji Ulf Kristersson podkreślił, że przedsięwzięcie ma bardzo dużą skalę i nazwał ten dzień historycznym. Podczas konsultacji zaakcentowano również zasadę partnerskiej wymiany, a nie prostego modelu zakupowego w jedną stronę.
„To dzień historyczny. To duży kamień milowy - 3 szwedzkie łodzie podwodne A26 staną się własnością Polski. To bardzo duże przedsięwzięcie. Mówimy o 50 miliardach szwedzkich koron, jak to wszystko się połączy”
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji
„Mamy ambitne plany, żeby ten wielki projekt „Orka” był zaledwie etapem, a nie finałem naszej współpracy”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
„To nie są proste zakupy w jedną czy drugą stronę, ale autentyczna, prawdziwie partnerska współpraca z korzyścią dla obu przemysłów”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
Elementem tej współpracy ma być także wzajemność w zakupach i dostawach wojskowych. Polska pozyskuje okręty podwodne, natomiast Szwecja ma otrzymać okręt ratowniczy oraz zestawy Piorun. Taki układ, według uczestników spotkania, pokazuje równorzędne partnerstwo obu państw. W praktyce oznacza to powiązanie modernizacji sił zbrojnych z relacjami przemysłowymi i wspólnym interesem obu gospodarek obronnych.
W konsultacjach uczestniczyli także ministrowie odpowiedzialni za obronę narodową, sprawy zagraniczne, finanse, kulturę i dziedzictwo narodowe oraz infrastrukturę. Sam format rozmów pokazuje, że decyzje nie dotyczyły wyłącznie wojska. Obejmowały również kwestie polityczne, gospodarcze i organizacyjne. Podpisane porozumienia zostały przedstawione jako dowód zaufania i trwałych relacji partnerskich między Polską a Szwecją.
Pakt dla Morza Bałtyckiego i nowy etap współpracy w regionie
Spotkanie w Gdyni było także miejscem potwierdzenia wspólnego kierunku działań Polski i Szwecji na Bałtyku. Oba państwa zadeklarowały, że chcą, aby region Morza Bałtyckiego pozostawał obszarem bezpieczeństwa i pokoju. W tym kontekście wskazano na potrzebę przeciwdziałania działaniom rosyjskiej floty cieni, prowokacjom oraz zagrożeniom militarnym. Wyrazem tej współpracy ma być ustanowienie Paktu dla Morza Bałtyckiego.
Pakt ma opierać się na współpracy politycznej, wojskowej oraz w obszarze przemysłu obronnego. Wspólna deklaracja Polski i Szwecji została przedstawiona jako element budowy nowej architektury bezpieczeństwa w regionie. Dla obu państw znaczenie ma zarówno ochrona własnych interesów, jak i stabilność całego obszaru NATO nad Bałtykiem. Rozmowy w Gdyni wpisują się więc w szerszy plan regionalnej współpracy obronnej.
„Robimy to wszystko także dla naszych dzieci i wnuków, aby nasz region, nasze państwa, Morze Bałtyckie były obszarem pokoju, bezpieczeństwa, a nie tak jak bywa dzisiaj, obszarem niepokoju i zagrożeń”
Donald Tusk, Prezes Rady Ministrów
„Razem ze Szwecją jesteśmy odpowiedzialni za budowę nowej architektury bezpieczeństwa dla Morza Bałtyckiego i NATO”
Władysław Kosiniak-Kamysz, Minister Obrony Narodowej
Premier Donald Tusk zwrócił uwagę, że Polska i Szwecja od dłuższego czasu konsekwentnie współpracują na rzecz bezpieczeństwa regionu. Według strony polskiej oba państwa odegrały ważną rolę w rozwijaniu współpracy regionalnej, która zwiększyła bezpieczeństwo obywateli krajów położonych nad Bałtykiem. Dodatkowym wzmocnieniem tego układu było przystąpienie Szwecji do NATO. W ocenie uczestników konsultacji ten krok przełożył się na wzrost bezpieczeństwa całego regionu.
Premier Szwecji Ulf Kristersson podkreślił z kolei, że obecne relacje między Warszawą a Sztokholmem są najlepsze w historii. Wskazał na trzy wymiary tej współpracy: sojusz w NATO, strategiczne partnerstwo w Unii Europejskiej oraz sąsiedztwo nad Morzem Bałtyckim. Oba państwa pozostają zgodne w ocenie zagrożeń dla bezpieczeństwa Europy. Zadeklarowały również dalsze wsparcie Ukrainy w obliczu rosyjskiej agresji oraz wspólne działania na rzecz bezpieczeństwa Bałtyku.
„Relacje między Polską i Szwecją są najlepsze w całej historii. Są one głębsze i silniejsze niż kiedykolwiek wcześniej. Jesteśmy sojusznikami w NATO, partnerami strategicznymi w Unii Europejskiej, sąsiadami na Morzu Bałtyckim”
Ulf Kristersson, Premier Królestwa Szwecji
Konsultacje odbyły się w ramach odnowionego Partnerstwa Strategicznego podpisanego w Harpsund w listopadzie 2024 roku. To właśnie w tym trybie obie strony przeprowadziły rozmowy i podpisały dokumenty. Finalnie Gdynia stała się miejscem, w którym połączono trzy wątki: modernizację Marynarki Wojennej RP, rozwój współpracy przemysłowej oraz wspólne działania na rzecz bezpieczeństwa Morza Bałtyckiego. Najbardziej konkretnym efektem tych ustaleń jest kontrakt na trzy okręty podwodne A26 dla Polski.